ZASADY ETYCZNE

ZASADY ETYKI WYDAWNICZEJ MIESIĘCZNIKA „INŻYNIER BUDOWNICTWA”

Zasady etyki wydawniczej miesięcznika „Inżynier Budownictwa”, zwane dalej „Zasadami”, określają zasady etyczne obowiązujące autorów, recenzentów redakcję oraz Radę Naukową miesięcznika „Inżynier Budownictwa”.

Celem Zasad jest zapewnienie rzetelności naukowej, przejrzystości procesu publikacyjnego oraz wysokiej jakości merytorycznej treści, zgodnie z międzynarodowymi standardami publikacyjnymi.

W miesięczniku publikowane są artykuły o charakterze naukowym, technicznym i praktycznym, stanowiące pomost między środowiskiem akademickim a praktyką inżynierską.

Zasady opracowano na podstawie wytycznych Committee on Publication Ethics (COPE).

Podstawowe wartości redakcji i zakres stosowania
1) Zasady obejmują wszystkie etapy procesu publikacyjnego, w tym zgłoszenie artykułu do publikacji, recenzję, decyzję redakcyjną, publikację oraz ewentualne korekty i wycofania.
2) Podstawowe wartości redakcji to:
a) rzetelność naukowa i techniczna,
b) przejrzystość, bezstronność i brak dyskryminacji ze względu na płeć, pochodzenie, przekonania lub afiliację,
c) odpowiedzialność za jakość publikowanych treści,
d) uczciwość w prezentowaniu wyników badań, analiz technicznych i doświadczeń praktycznych,
e) poszanowanie własności intelektualnej.
Oryginalność i uczciwość naukowa
1) Zgłaszane artykuły muszą być oryginalne i nie naruszać praw autorskich.
2) Artykuł nie może być zgłoszony do publikacji w innym czasopiśmie.
3) Niedopuszczalne jest fabrykowanie, fałszowanie ani manipulowanie danymi.
4) Autorzy zobowiązani są do przedstawiania metod, wyników i ograniczeń badań oraz analiz w sposób kompletny i transparentny.
5) Artykuły powinny odzwierciedlać aktualny stan wiedzy i literatury przedmiotu.
6) Redakcja dopuszcza publikację wyników negatywnych, o ile są one rzetelnie opracowane.
7) Cytowania muszą być zgodne z zasadami prawa autorskiego i nie mogą służyć manipulacji wskaźnikami bibliometrycznymi (nadmierne autocytowanie lub nieuzasadnione cytowanie niezwiązanych prac).
Autorstwo i wkład w powstanie artykułu
1) Autorstwo odzwierciedla rzeczywisty wkład merytoryczny autora w powstanie artykułu.
2) Autor zgłaszający artykuł do publikacji potwierdza zgodę wszystkich współautorów na publikację.
3) Wszyscy współautorzy akceptują ostateczną wersję artykułu.
4) Redakcja może poprosić o opis wkładu poszczególnych autorów w autorstwo artykułu oraz złożenie oświadczeń dotyczących autorstwa, oryginalności i konfliktu interesów.
5) Niedopuszczalne są praktyki ghostwriting (ukrycie udziału osoby, która istotnie współtworzyła tekst) oraz guest authorship (dopisanie jako autora osoby, której wkład był znikomy).
Konflikt interesów
1) Autorzy, recenzenci, członkowie redakcji i Rady Naukowej są zobowiązani do ujawnienia wszelkich konfliktów interesów, które mogą mieć wpływ na ocenę lub interpretację publikacji.
2) Informacja o konflikcie interesów powinna zostać przekazana redakcji na etapie zgłoszenia artykułu lub przyjęcia recenzji.
Proces recenzji
1) Redakcja stosuje recenzję naukową typu double blind peer review, mająca na celu ocenę jakości merytorycznej artykułu.
2) Recenzje powinny być rzetelne, obiektywne i konstruktywne.
3) Recenzenci zobowiązani są do zachowania poufność.
4) Recenzja krytyczna może dotyczyć treści naukowej, nie osoby autora.
5) Redakcja monitoruje proces recenzji, dbając o bezstronność i zgodność z zasadami etycznymi.
6) Szczegółowe zasady procesu recenzji tekstów zawarto w dokumencie pt. Polityka recenzji miesięcznika „Inżynier Budownictwa”
Polityka antyplagiatowa
1) Wszystkie artykuły mogą być sprawdzane pod kątem plagiatu.
2) W przypadku stwierdzenia naruszeń prawa autorskiego redakcja podejmuje działania zgodne z dobrymi praktykami publikacyjnymi.
3) Plagiat i autoplagiat są niedopuszczalne.
4) Szczegółowe zasady zawarto w dokumencie pt. Polityka antyplagiatowa miesięcznika „Inżynier Budownictwa”.
Dane badawcze i przejrzystość metod
1) Autorzy zobowiązani są do zapewnienia możliwości weryfikacji wyników poprzez udostępnienie danych źródłowych, założeń i metod.
2) Dane powinny być przechowywane przez odpowiedni czas i udostępniane na żądanie redakcji.
3) W przypadku badań eksperymentalnych lub obliczeniowych wskazuje się ograniczenia zastosowanych metod.
Wykorzystanie narzędzi sztucznej inteligencji
1) Narzędzia AI nie mogą być wskazywane jako autorzy ani współautorzy.
2) Wykorzystanie AI w przygotowaniu tekstu, analiz lub wizualizacji musi być ujawnione.
3) Autor ponosi pełną odpowiedzialność za treść przygotowaną z użyciem AI.
Odpowiedzialność techniczna i inżynierska
1) Autorzy odpowiadają za zgodność prezentowanych rozwiązań z obowiązującymi normami, przepisami prawa oraz zasadami bezpieczeństwa.
2) Publikowane treści nie mogą promować rozwiązań stwarzających zagrożenie dla życia, zdrowia lub środowiska.
Polityka korekt i sprostowań
1) W przypadku błędów redakcja publikuje sprostowanie lub erratę.
2) Korekty są oznaczone w sposób przejrzysty i zgodny z dobrymi praktykami.
Polityka wycofywania artykułów
1) Artykuł może być wycofany w przypadku poważnych naruszeń etycznych, błędów uniemożliwiających interpretację wyników lub naruszenia praw autorskich.
2) Wycofanie jest oznaczane w sposób trwały i transparentny.
Poufność i ochrona danych
1) Informacje uzyskane w procesie redakcyjnym nie mogą być wykorzystywane do celów prywatnych ani zawodowych.
2) Dane osobowe autorów i recenzentów są chronione zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym RODO.
Niezależność redakcyjna i treści sponsorowane
1) Decyzje redakcyjne podejmowane są wyłącznie na podstawie wartości merytorycznej artykułu i zgodnie z zasadami etyki wydawniczej, niezależnie od wpływów komercyjnych i innych czynników niezwiązanych z jego oceną.
2) Treści sponsorowane są wyraźnie oznaczone i oddzielone od treści redakcyjnych.
Rada Naukowa
1) Rada Naukowa wspiera redakcję w zapewnieniu wysokiego poziomu merytorycznego i etycznego publikowanych treści.
2) Członkowie Rady Naukowej dbają o przestrzeganie zasad etycznych, standardów naukowych i bezstronność w opiniowaniu artykułów.
3) Rada Naukowa pełni funkcję doradczą w zakresie polityki wydawniczej, rozwoju czasopisma oraz postępowania przy naruszeniach zasad etycznych.
Postępowanie w przypadku naruszeń zasad etycznych
1) Redakcja analizuje przypadki naruszeń i podejmuje odpowiednie działania w celu minimalizacji skutków stwierdzonych naruszeń i uniknięcia naruszeń w przyszłości.
2) W uzasadnionych przypadkach redakcja konsultuje się z członkami Rady Naukowej lub niezależnymi ekspertami.
3) O poważnych naruszeniach (np. plagiat, fałszowanie danych) redakcja ma prawo poinformować instytucje afiliujące autorów.
4) Redakcja zapewnia prawo do polemiki – autorzy mogą merytorycznie odnieść się do krytyki swoich prac.
5) Redakcja może opublikować polemikę lub odpowiedź autora.
Dostępność publikacji i otwartość danych (Open Access / Open Science)
1) Wszystkie artykuły publikowane w miesięczniku „Inżynier Budownictwa” są dostępne online na stronie https://nauka.inzynierbudownictwa.pl/, co zapewnia ich szeroką dostępność dla czytelników i możliwość cytowania.
2) Autorzy zachęcani są do udostępnienia danych źródłowych, modeli i materiałów pomocniczych w celu zapewnienia przejrzystości i powtarzalności badań (reproducibility), z zachowaniem praw autorskich i ochrony danych osobowych.
Postanowienia końcowe
Zasady mogą być aktualizowane w celu dostosowania do zmieniających się standardów naukowych i wydawniczych.