Chemia budowlana – gwarant społecznego zaufania do budownictwa
Building chemistry – a guarantor of public trust in construction
Słowa kluczowe:
chemia budowlana, beton, termodynamika, zrównoważone budownictwo, gospodarka obiegu zamkniętego, zaufanie społeczneKeywords:
construction chemistry, concrete, thermodynamics, sustainable construction, circular economy, public trustStreszczenie
Artykuł omawia rolę chemii budowlanej w kształtowaniu społecznego zaufania do działalności branży budowlanej. Zdefiniowano ją jako stosowaną naukę przyrodniczą ściśle powiązaną z praktyczną działalnością przemysłu budowlanego. Przeanalizowano jej znaczenie i użyteczność w kontekście spełniania podstawowych wymagań stawianych obiektom budowlanym. Wskazano na konieczność zrównoważenia budownictwa, a także wyzwania techniczne wynikające z uwarunkowań termodynamicznych. Podkreślono znaczenie odpowiedzialności zawodowej inżyniera. Artykuł osadza tematykę w koncepcji tzw. przemiany prometejskiej, polegającej na znalezieniu przełomowego sposobu pozyskiwania energii. Przyszłość upatruje się w działaniach takich jak gospodarka obiegu zamkniętego i stopniowa transformacja przemysłu (np. redukcja emisji CO₂ w produkcji cementu). Wskazano potrzeby i konieczności wynikające z kierunków rozwoju współczesnej chemii budowlanej.
Abstract
The paper’s topic is the role of building chemistry in shaping the public trust in construction activities. Building chemistry was defined as the applied natural science in connection with practical activities in the construction industry. The usability in construction was analysed in the context of the basic requirements for building objects. The need for sustainable construction was emphasised, along with the technical challenges posed by thermodynamic conditions. The professional responsibility of the construction engineer was underlined. The paper embeds its topic in the concept of the so-called „Promethean transformation”, which consists in finding a groundbreaking way of energy production. The future lies in activities such as the circular economy and the gradual transformation of the industry (e.g., CO2 emission reductions in cement production). The needs and necessities resulting from the development of modern building chemistry were discussed.
Bibliografia
[1] Cavazzi A., Lezioni di Chimica Docimastica Fatte Nella R. Scuola di Applicazione per Gl’ingegneri. Bologna: Societa Tipografica Azzoguidi, 1890.
[2] Czarnecki L., Broniewski T., Henning O., Chemia w budownictwie. Warszawa: Arkady, 1994.
[3] Czarnecki L., Van Gemert D., „Scientific basis and rules of thumb in civil engineering: conflict or harmony?” w: Bulletin of the Polish Academy of Sciences Technical Sciences, t. 64, nr 4, 2016, s. 665–673.
[4] Owczarska K., Kępniak M., Panek R., „Trudności w kształtowaniu mrozoodporności betonu z kruszywem z recyklingu” w: Inżynier Budownictwa, nr 6, 2025, s. 31–36.
[5] Scrivener K., John V., Gartner E., „Eco-efficient cements: Potential economically viable solutions for a low-CO2 cement-based materials industry” w: Cement and Concrete Research, t. 114, 2018, s. 2–26.
[6] Cheung J., Roberts L., Liu J., „Admixtures and sustainability” w: Cement and Concrete Research, t. 114, 2018, s. 79–89.
[7] „Admixtures enable massive CO2 reduction in concrete” w: BFT International, nr 06, 2024.
[8] Kodeks Hammurabiego, Warszawa: Alfa, 1996.
[9] Łukowski P., „Rola chemii budowlanej w kształtowaniu współczesnego betonu” w: Materiały Budowlane, nr 11, 2013, s. 96–97.
[10] Czarnecki L., „Nanotechnologia w budownictwie” w: Przegląd Budowlany, nr 82, 2011, s. 40–53.
[11] Czarnecki L., Deja J., „Zrównoważone budownictwo; w poszukiwaniu przemiany prometejskiej” w: Inżynieria i Budownictwo, nr 7, 2021, s. 300–308.
[12] Wang R. i in., „Chemical interaction between polimer and cement in polymer-cement concrete” w: Bulletin of the Polish Academy of Sciences Technical Sciences, t. 64, nr 4, 2016, s. 785–792.
[13] Czarnecki L., „Zrównoważone wyroby budowlane – piękna idea, konieczność cywilizacyjna czy też imperatyw termodynamiczny” w: Materiały Budowlane, nr 1, 2022, s. 64–67.
[14] Georgescu-Roegen N., „The Promethean condition of viable Technologies” w: Materials and Society, t. 7, nr 3/4, 1983, s. 425–435.
[15] www.cementeurope.eu (dostęp: 4.05.2026).
[16] Marchon D. i in., „Molecular design of comb-shaped polycarboxylate dispersants for environmentally friendly concrete” w: Soft Matter, nr 9(45), 2013.
[17] Plank J., Sachsenhauser B., de Reese J., „Experimental determination of the thermodynamic parameters affecting the adsorption behaviour and dispersion effectiveness of PCE superplasticizers” w: Cement and Concrete Research, t. 40, nr 5, 2010, s. 699–709.
[18] Flaga K., „Nauki techniczne w służbie człowieka” w: Zeszyty Naukowe Politechniki Częstochowskiej. Budownictwo, nr 18 (168), 2012, s. 35–40.
